Skarga kasacyjna to nadzwyczajny środek zaskarżenia orzeczeń w procesie cywilnym, który można wnieść do Sądu Najwyższego w ściśle określonych przypadkach. Postępowanie toczące się na skutek skargi ma na celu ochronę interesu publicznoprawnego i służy ujednoliceniu wykładni oraz stosowaniu prawa. Czym skutkuje kasacja wyroku? Kiedy nie przysługuje skarga kasacyjna?
Sprawdź również: Ile trwa uprawomocnienie wyroku sądu apelacyjnego?
Porównanie kasacja cywilna a skarga kasacyjna
Główne różnice między kasacją a skargą kasacyjną polegają na tym, że kasacja dotyczy spraw karnych, a skarga kasacyjna spraw cywilnych. Oba są nadzwyczajnymi środkami zaskarżenia, które są rozpoznawane przez Sąd Najwyższy, ale skupiają się na różnych kwestiach – skarga kasacyjna koncentruje się na błędach proceduralnych i naruszeniach prawa, podczas gdy kasacja w sprawach karnych może dotyczyć szerszego zakresu naruszeń, w tym także niewłaściwego prowadzenia postępowania.
Czy wniesienie skargi kasacyjnej wstrzymuje wykonanie wyroku?
Czy kasacja wstrzymuje wykonanie wyroku? W razie wniesienia skargi kasacyjnej, gdyby na skutek wykonania orzeczenia stronie mogła być wyrządzona niepowetowana szkoda, sąd drugiej instancji może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia do czasu ukończenia postępowania kasacyjnego lub uzależnić wykonanie tego orzeczenia – a w razie oddalenia apelacji także orzeczenia sądu pierwszej instancji – od złożenia przez powoda stosownego zabezpieczenia. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Zabezpieczenie może polegać na wstrzymaniu wydania powodowi sum pieniężnych po ich wyegzekwowaniu od pozwanego lub na wstrzymaniu sprzedaży zajętego majątku. Do czasu upływu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wstrzymuje się z urzędu sprzedaż nieruchomości.
Czym skutkuje kasacja wyroku?
Sąd Najwyższy w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie, lub innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Najwyższy może uchylić także w całości lub w części orzeczenie sądu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania sądowi temu samemu lub równorzędnemu. W razie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, sąd rozpoznaje ją w innym składzie.
Dodatkowo jeżeli podstawa naruszenia prawa materialnego jest oczywiście uzasadniona, a skargi kasacyjnej nie oparto także na podstawie naruszenia przepisów postępowania lub podstawa ta okazała się nieuzasadniona, Sąd Najwyższy może na wniosek skarżącego uchylić zaskarżony wyrok i orzec co do istoty sprawy.
Kiedy nie przysługuje skarga kasacyjna?
Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna:
- w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 zł, a w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych – niższa niż 10 000 zł,
- w sprawach o rozwód,
- w sprawach o separację,
- w sprawach o alimenty,
- od wyroku ustalającego nieistnienie małżeństwa lub orzekającego unieważnienie małżeństwa, jeżeli choćby jedna ze stron po uprawomocnieniu się wyroku zawarła związek małżeński;
- w sprawach o czynsz najmu lub dzierżawy,
- w sprawach o naruszenie posiadania,
- w sprawach dotyczących kar porządkowych, świadectwa pracy i roszczeń z tym związanych,
- w sprawach o deputaty lub ich ekwiwalent,
- w sprawach rozpoznanych w postępowaniu uproszczonym.
Skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego nie przysługuje od postanowienia o kosztach procesu.
Jak zaskarżyć prawomocny wyrok?
Pierwszą czynnością jaką należy wykonać to złożenie w ciągu 7 dni od dnia ogłoszenia orzeczenia sądu II instancji wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia tego wyroku. Aktualnie opłata sądowa od wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku wynosi 100 zł.
W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych. Strona postepowania samodzielnie nie może sporządzić skargi kasacyjnej. Samodzielnie nie może również występować przed Sądem Najwyższym.
Ile kosztuje kasacja wyroku?
W poniższych sprawach ponosi się opłaty od skargi kasacyjnej w następujących wysokościach:
- opłata stała w kwocie 100 zł od skargi kasacyjnej, w sprawie, w której postępowanie nieprocesowe zostało wszczęte z urzędu,
- opłata stała w kwocie 100 zł od skargi kasacyjnej w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku,
- opłata stosunkowa w sprawach o prawa majątkowe przy wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu zaskarżenia ponad 20 000 złotych pobiera się od pisma opłatę stosunkową wynoszącą 5% tej wartości, nie więcej jednak niż 200 000 złotych.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Kiedy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna?
Nie przysługuje m.in. w sprawach o rozwód, separację, alimenty, w sprawach o czynsz najmu lub dzierżawy, a także w sprawach, w których wartość przedmiotu sporu jest niższa niż 50 000 zł (10 000 zł w prawie pracy i ubezpieczeń społecznych).
Jak zaskarżyć prawomocny wyrok sądu apelacyjnego?
Należy w ciągu 7 dni od ogłoszenia orzeczenia złożyć wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, a następnie, przy spełnieniu warunków dopuszczalności, złożyć skargę kasacyjną przez profesjonalnego pełnomocnika.
Ile kosztuje wniesienie skargi kasacyjnej?
Opłata od skargi kasacyjnej wynosi 100 zł w sprawach nieprocesowych, a w sprawach majątkowych powyżej 20 000 zł stosuje się opłatę proporcjonalną 5% wartości przedmiotu sporu, nie więcej niż 200 000 zł.